مطالعات رسانه‌های نوین

عوامل مرتبط در فراگیری محتوای ویدیویی در شبکه‌های اجتماعی از دیدگاه کارشناسان: مورد مطالعه پلتفرم ایرانی روبیکا

محمد خضری مقدم؛ علی اصغر کیا؛ محسن مسعودیان

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 24 تیر 1404

https://doi.org/10.22054/nms.2025.80131.1715

چکیده

با پیشرفت فناوری و گسترش استفاده از اینترنت، رسانه‌های اجتماعی به یکی از مهم‌ترین ابزارهای ارتباطی تبدیل شده‌اند. این پلتفرم‌ها مانند فیس‌بوک، توییتر و یوتیوب به عنوان شبکه‌های خارجی و روبیکا، ایتا ... بیشتر با پیشرفت فناوری و گسترش استفاده از اینترنت، رسانه‌های اجتماعی به یکی از مهم‌ترین ابزارهای ارتباطی تبدیل شده‌اند. این پلتفرم‌ها مانند فیس‌بوک، توییتر و یوتیوب به عنوان شبکه‌های خارجی و روبیکا، ایتا و آپارات به عنوان شبکه‌های داخلی، جایگاه ویژه‌ای در زندگی روزمره دارند و به محلی برای ارتباط با دیگران، اشتراک‌گذاری تجربیات و انتشار محتواهای مختلف بدل شده‌اند. این پژوهش به شناسایی عواملی می‌پردازد که در وایرال شدن محتواها در شبکه‌های اجتماعی موثر هستند. عواملی چون ارزش محتوا، هوشمندی الگوریتم‌ها، تعامل و سلایق کاربران که نقش مهمی در این فرآیند دارند. در فصل پنجم، تأکید ویژه‌ای بر نقش بی‌بدیل الگوریتم‌ها و محتوای با کیفیت به عنوان سرچشمه هر محتوای وایرال شده، شده است. تولید محتوا لازم نیست حتماً هزینه‌بر باشد؛ بلکه کافی است که مورد پسند کاربران قرار گیرد تا الگوریتم‌ها برای افزایش مصرف کاربران، در راستای وایرال شدن آن تلاش کنند.در پایان، فرایند وایرال شدن محتوا به پرواز پرنده‌ای تشبیه شده است که یک بال آن محتوای با کیفیت و بال دیگر توان الگوریتم است. شرایط جامعه نیز همچون شرایط جوی است که می‌تواند تأثیرگذار بر پرواز باشد. این پژوهش با انجام مصاحبه‌های عمقی با ۱۲ متخصص و استفاده از منابع خارجی و داخلی، به بررسی و ارائه راهکارهایی برای تولیدکنندگان و استفاده‌کنندگان از شبکه‌های اجتماعی پرداخته است.

سلوک دیجیتال: بازخوانی مفهوم خلوت و فنا در عصر شبکه های اجتماعی

فیروز فاضلی؛ رکسانا شمسائی

دوره 11، شماره 42 ، تیر 1404، ، صفحه 59-27

https://doi.org/10.22054/nms.2025.89384.1927

چکیده

ظهور و گسترش شبکه‌های اجتماعی، صورت‌های سنتی خلوت و فنا را که ریشه در سلوک عرفانی و تجربه‌ معنوی انسان داشت، دستخوش تحول بنیادین کرده است. در این پژوهش با رویکرد تحلیلی تفسیری و با اتکای بر مبانی عرفان ... بیشتر

مطالعه تصویر «استاد دانشگاه» در شبکه اجتماعی اینستاگرام

بهارک محمودی

دوره 11، شماره 42 ، تیر 1404، ، صفحه 96-61

https://doi.org/10.22054/nms.2024.77131.1650

چکیده

هدف از نگارش این مقاله، مطالعه و طبقه‌بندی اشکال مختلف حضور اساتید دانشگاه در اینستاگرام است؛ پلتفرمی که برای کاربران خود ازجمله اساتید دانشگاه این امکان را فراهم می‌کند که خود و قاب‌هایی از سبک زندگی‌شان ... بیشتر

نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی بر عملکرد تحصیلی دانشجویان اقلیم کردستان عراق

بیلال محمد؛ علی اصغر کیا؛ هادی خانیکی

دوره 10، شماره 40 ، دی 1403، ، صفحه 30-1

https://doi.org/10.22054/nms.2025.80612.1729

چکیده

هدف از پژوهش حاضر تبیین نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی بر عملکرد تحصیلی دانشجویان اقلیم کردستان عراق می‍باشد. پژوهش حاضر از جنبه هدف از نوع پژوهش‍‍های کاربردی و ازلحاظ ماهیت توصیفی- همبستگی می‍باشد ... بیشتر هدف از پژوهش حاضر تبیین نقش شبکه‌های اجتماعی مجازی بر عملکرد تحصیلی دانشجویان اقلیم کردستان عراق می‍باشد. پژوهش حاضر از جنبه هدف از نوع پژوهش‍‍های کاربردی و ازلحاظ ماهیت توصیفی- همبستگی می‍باشد که با استفاده از روش پیمایش انجام شده است. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل دانشجویان مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری اقلیم کردستان عراق می‍باشد. حجم نمونه پژوهش با استفاده از فرمول حجم نمونه کوکران 384 نفر محاسبه گردید و ابزار پژوهش پرسشنامه محقق‍ساخته و مشتمل بر 83 سؤال می‍باشد که اعتبار آن به ترتیب با استفاده از روش اعتبار محتوایی (صوری) و پایایی آن نیز با استفاده از پیش‌آزمون و ضریب آلفای کرنباخ مناسب ارزیابی گردید و با استفاده از روش نمونه‍گیری خوشه‍ای چندمرحله‌ای گردآوری‌شده و با نرم‌افزار spss تحلیل شد. یافته‍های پژوهش نشان داد که تأثیر متغیرهای؛ میزان استفاده از شبکه‍های اجتماعی، اعتیاد به رسانه، وضع تأهل، محتوای رسانه و پایگاه اجتماعی/اقتصادی بر عملکرد تحصیلی دانشجویان معنی‍دار است. همچنین متغیر اعتیاد به رسانه با ضریب رگرسیونی 299/0 دارای بالاترین ضریب رگرسیونی و متغیر مذهب (دین) با ضریب 030/0 دارای ضعیف‍ترین ضریب رگرسیونی بر عملکرد تحصیلی دانشجویان اقلیم کردستان عراق می‍باشند.

تأثیر شبکه‌های اجتماعی مجازی بر جنبش‌های اجتماعی؛ مطالعه جنبش‌های اعتراضی ایران (1398-1388)

بهمن ربیعی نیا؛ حسین هرسیج

دوره 10، شماره 40 ، دی 1403، ، صفحه 286-243

https://doi.org/10.22054/nms.2023.67717.1387

چکیده

عالم‌گیر‌ شدن استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی موجب تغییرات مهمی در سبک زندگی، عادات و ارتباطات اجتماعی و ارتباط بین مردم و دولت‌ها شده است. جنبش‌های اجتماعی به‌عنوان یکی از روش‌های انتقال خواسته‌ها ... بیشتر

پیش‌بینی افسردگی براساس میزان استفاده از شبکه اجتماعی با نقش میانجی تصویر بدن

فائزه بهمن میرزا؛ فریده حسین ثابت؛ فرامرز سهرابی

دوره 10، شماره 39 ، آبان 1403، ، صفحه 140-111

https://doi.org/10.22054/nms.2025.75262.1604

چکیده

پژوهش حاضر به منظور بررسی تاثیر استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر افسردگی با نقش میانجی تصویر بدن انجام شده‌ است. تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی و از لحاظ شیوه گردآوری دادههای پژوهش از نوع توصیفی و همبستگی ... بیشتر پژوهش حاضر به منظور بررسی تاثیر استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر افسردگی با نقش میانجی تصویر بدن انجام شده‌ است. تحقیق حاضر از نظر هدف کاربردی و از لحاظ شیوه گردآوری دادههای پژوهش از نوع توصیفی و همبستگی است. جامعه آماری تحقیق شامل کلیه جوانان عضو در شبکه های اجتماعی بوده است و اعضای نمونه با روش غیراحتمالی در دسترس انتخاب شدند. حجم نمونه مورد نیاز با استفاده از فرمول گرین 106 نفر تعیین شد (234=n). برای گردآوری داده‌ها از سه پرسشنامه استاندارد اعتیاد اینترنتی یانگ (1998)، تست افسردگی بک (1967)، پرسشنامه روابط چندبعدی خود-بدن (1997) استفاده شد. نتایج تحلیل داده‌ها در پژوهش نشان داد که افسردگی پاسخ‌دهندگان خفیف می‌باشد. همچنین میانگین و انحراف استاندارد استفاده از شبکه‌های اجتماعی نشان‌دهنده عدم وابستگی روانی به اینترنت است و در نهایت میانگین و انحراف استاندارد تصویر بدن در پژوهش از تصویر بدنی قوی در پاسخ‌دهندگان خبر می‌دهد. نتایج آزمون رگرسیون نشان داد که استفاده از شبکه‌های اجتماعی به طور متوسط با متغیر افسردگی همبستگی دارد و تغییرات این متغیر را به طور معناداری پیش‌بینی می‌کند (0.001>P ). همچنین نقش میانجی تصویر بدن در رابطه بین استفاده از شبکه‌های اجتماعی و افسردگی تایید شد. با توجه به تاثیر معنادار استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر افزایش افسردگی از طریق نقش میانجی تصویر بدن، اتخاذ راهکارهایی جهت آموزش و فرهنگ‌سازی در زمینه استفاده از این شبکه‌ها و افزایش ادراک افراد از تصویر بدنی‌شان از طریق برنامه‌های آموزشی و کارگاه‌های روانشناختی امری اجتناب‌ناپذیر به‌نظر می‌رسد.

واکاوی ادراک دانشجو معلمان نسبت به محتوای یادگیری در شبکه‌های اجتماعی: مطالعه پدیدارشناسانه

صادق حامدی نسب؛ معصومه عزیزی؛ رضوان محمدی

دوره 10، شماره 39 ، آبان 1403، ، صفحه 244-223

https://doi.org/10.22054/nms.2023.69597.1447

چکیده

هدف از انجام این پژوهش بررسی محتوای یادگیری دانشجو معلمان در شبکه های اجتماعی و ادراک آنها نسبت به اعتبار محتوای به اشتراک گذاشته شده در این شبکه ها بود. روش این پژوهش کیفی و از نوع پدیدارشناسانه ... بیشتر هدف از انجام این پژوهش بررسی محتوای یادگیری دانشجو معلمان در شبکه های اجتماعی و ادراک آنها نسبت به اعتبار محتوای به اشتراک گذاشته شده در این شبکه ها بود. روش این پژوهش کیفی و از نوع پدیدارشناسانه بود. جامعه پژوهش کلیه دانشجو معلمان رشته آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان شهرستان بیرجند بود که در سال تحصیلی 1399-1400 مشغول به تحصیل بودند. با روش نمونهگیری هدفمند و تا اشباع نظری دادهها با 15 نفر (7 نفر مرد و 8 نفر زن) از این دانشجو معلمان مصاحبه نیمه ساختاریافته صورت گرفت و داده های حاصل با روش تحلیل مضمون مورد تحلیل قرار گرفت. برای پایایی داده ها از روش توافق بین کدگذاران و برای روایی یافته ها از روش بازنگری توسط متخصصان استفاده شد. یافته ها نشان داد که محتوای یادگیری دانشجو معلمان در شبکه های اجتماعی شامل محتوای مرتبط با دانشگاه (رشته محور، مهارت محور و زبان انگلیسی)، مدرسه (روش تدریس، مدیریت کلاس و محتوای دوره ابتدایی) و اطلاعات عمومی (اخبار، اطلاعات پزشکی و اطلاعات فناورانه) است. همچنین دانشجو معلمان نسبت به محتوای به اشتراک گذاشتهشده در شبکههای اجتماعی دیدگاه مثبتی ندارند و ازنظر آنها، محتوای موجود در شبکه های اجتماعی، نامتناسب، غیر موثق و ناقص است. بر این اساس پیشنهاد میشود که دانشگاه فرهنگیان با ارائه محتوای معتبر، طبقه بندی شده و متناسب با هر رشته تحصیلی در شبکه های اجتماعی به توسعه حرفه ای دانشجو معلمان و نگرش مثبت آنها به محتوای این شبکه ها کمک کند.

الزامات سیاستگذاری اجتماعی در حیطه مدیریت افکار عمومی با تأکید بر نقش رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی

عزت اله میرزایی؛ الهام کشاورز مقدم

دوره 10، شماره 37 ، اردیبهشت 1403، ، صفحه 49-1

https://doi.org/10.22054/nms.2024.75796.1620

چکیده

پژوهش حاضر به ضرورت سیاست‌گذاری اجتماعی در حیطة مدیریت و کنترل افکار عمومی ایرانیان می‌پردازد. این پژوهش کیفی با رویکرد توصیفی-تحلیلی تلاش می‌نماید تا با تکیه بر آراء و عقاید 16 نفر از اساتید و خبرگان ... بیشتر پژوهش حاضر به ضرورت سیاست‌گذاری اجتماعی در حیطة مدیریت و کنترل افکار عمومی ایرانیان می‌پردازد. این پژوهش کیفی با رویکرد توصیفی-تحلیلی تلاش می‌نماید تا با تکیه بر آراء و عقاید 16 نفر از اساتید و خبرگان در حوزه‌های علوم اجتماعی و علوم ارتباطات در دانشگاه‌های تهران، تربیت مدرس و خوارزمی و از طریق نرم‌افزارِ MAXQDA به این مهم پاسخ دهد که چه بستر و زمینه‌هایی موجب شکل‌گیری نوعی ذهنیت منفی میان ایرانیان شده است؟ چنانچه این تحقیق در گام نخست به دنبال فهم تأثیرگذاری علّت‌های شکل‌دهنده به بدبینی افکار عمومی و ذهنیت مشوّش ایرانیان و در گام دوم با تحلیل روابط معنادار علّت و معلولی در پی ارائه استراتژی‌هایی در حوزة سیاست‌گذاری اجتماعی است. یافته‌های تحقیق دال بر این بوده که از عواملی نظیر ِناامیدی، منفی‌گرایی، بی‌اعتمادی و کاهش اقبال به فضای رسانه‌ای رسمی می‌توان به‌عنوان بسترهای شکل‌دهنده به افکار عمومی ایرانیان نام برد. همین بسترها موجب شده‌اند که ویژگی‌های این افکار عمومی به سمت تغییر و تحوّل در روند کنشگری افکار عمومی (تبدیل واکنش به کنش)، نارضایتی و مطالبه‌گری مردم متأثر از جوّ رسانه‌ای و فضای مجازی، توجّه افکار عمومی به ارزش‌ها و هنجارهای جهانی، تمایل به شکل‌دهی جنبش‌ها و کنش‌های اعتراضی جدید و ... سوق پیدا کند. درنهایت با تکیه بر بسترها و ویژگی‌های افکار عمومی ایرانیان، می‌توان از سه مقولة اقدام تحت پوشش، اقدام هماهنگ ساز (شکل‌دهی به روایت‌های همسو) و اقدام رسانه‌ای جهت هدایت و مدیریت افکار عمومی بهره گرفت. با توجّه به آنچه گفته شد، می‌توان نتیجه گرفت که توجّه به رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی بایستی هرچه بیشتر در راستای هدایت و مدیریت افکار عمومی مدنظر قرار گیرد.

فمینیسم‌سایبر، مطالبات بازنمایی شده از حوزه زنان در شبکه‌های اجتماعی مجازی

حمیده حسین زاده؛ افسانه توسلی.

دوره 10، شماره 37 ، اردیبهشت 1403، ، صفحه 322-271

https://doi.org/10.22054/nms.2024.73851.1568

چکیده

این پژوهش به‌منظور بررسی فمینیسم سایبر در ایران و باهدف شناسایی مطالبات بازنمایی شده در شبکه‌های اجتماعی فمینیستی صورت گرفته است؛ این پژوهش بر اساس نوع هدف، کاربردی و به لحاظ نوع روش، کیفی است. در این ... بیشتر این پژوهش به‌منظور بررسی فمینیسم سایبر در ایران و باهدف شناسایی مطالبات بازنمایی شده در شبکه‌های اجتماعی فمینیستی صورت گرفته است؛ این پژوهش بر اساس نوع هدف، کاربردی و به لحاظ نوع روش، کیفی است. در این مطالعه به‌منظور شناسایی مطالبات بازنمایی شده، محتوای شبکه‌های اجتماعی فمینیستی موردبررسی قرار گرفته است، ازاین‌رو از مجموع 44 پیج شناسایی‌شده با دارا بودن شاخصه‌های مرتبط زیر: «1_اشاره‌های نشانه‌شناسی از رویکردهای فمینیستی در تنظیم متن و محتوای بکار رفته، 2_ وجود کلید‌واژه‌های فمینیستی و اندیشه‌های مرتبط در متن و محتوای بکار رفته، 3_ صفحات فعال فمینیستی بیان‌کننده‌ی مطالبات. 4_مرتبط بودن پست‌ها با مطالبات حوزه زنان. 5_ تمرکز در خصوص زن ایرانی، 6_ معرفی خود به‌عنوان فمینیست در قسمت مشخصات (بیو) این شبکه‌ها»، 16 پیج پرمخاطب با تعداد فالوور بیش از K50 مورد انتخاب و تحت تجزیه‌وتحلیل داده‌ای قرار گرفتند. تحلیل یافته‌های فاز کیفی با استفاده از روش تحلیل مضمون صورت پذیرفت که درنهایت یک هسته‌ی اصلی تحت عنوان «رفع محدودیت‌های اعمال‌شده علیه زنان» و پنج مضمون اصلی شامل: «1. رفع بی‌عدالتی و نابرابری جنسیتی، 2. رفع محرومیت نسبی از مناسبات و تجربه زیسته، 3. رفع بحران عاملیت زنانه، 4. رفع کلیشه‌های برساخت حول گفتمان تبعیض، 5. رفع سرکوب و خفقان نظام‌مند» شناسایی شد. با توجه به این داده‌ها می‌توان نتیجه گرفت: فمینیست‌های سایبر با در نظر گرفتن پیش‌فرض «اعمال محدودیت‌های اعمال‌شده علیه زنان» دست به کنش‌هایی در میدان فضای سایبر می‌زنند که نتیجه‌ی آن بازنمایی مطالباتی در فضای مجازی به‌عنوان مطالبات زنان در میدان واقعیت می‌باشد.

آسیب‌شناسی نقش تلگرام بر انزوا و اختلال دانش‌آموزان در تعاملات اجتماعی (مطالعه موردی: دانش‌آموزان دبیرستان‌های شهر تهران)

منوچهر علی شاه بابا؛ غلامرضا لطیفی؛ محمدرضا رسولی

دوره 9، شماره 36 ، دی 1402، ، صفحه 106-71

https://doi.org/10.22054/nms.2024.71475.1513

چکیده

گسترش فضای مجازی و استفاده از ابزارهای آن مانند تلگرام، تغییرات زیادی را در سبک زندگی و تعامل شهروندان به وجود آورده است. با توجه به اینکه دانش‌آموزان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه در این زمینه هستند، ... بیشتر گسترش فضای مجازی و استفاده از ابزارهای آن مانند تلگرام، تغییرات زیادی را در سبک زندگی و تعامل شهروندان به وجود آورده است. با توجه به اینکه دانش‌آموزان از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه در این زمینه هستند، این پژوهش به بررسی آسیب‌شناسی نقش تلگرام بر انزوا و اختلال دانش‌آموزان در تعاملات اجتماعی می‌پردازد. روش تحقیق به‌کاربرده شده در این پژوهش توصیفی، همبستگی بوده و با استفاده از ضرایب همبستگی محاسبه‌شده، اقدام به تدوین مدل ساختاری گردید. جامعه آماری پژوهش حاضر، شامل کلیه دانش‌آموزان دبیرستانی شهر تهران در سال تحصیلی 98-1397 و حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران معادل با 384 نفر انتخاب شد. روش تحقیق و آماری نیز به ترتیب پیمایشی (استفاده از پرسشنامه) بوده و با کمک روش‌های آماری اسپیرمن و معادلات ساختاری لیزرل جهت تعیین درصد فراوانی، درصد تراکمی و ...) رد و تأیید روابط و فرضیات صورت گرفته است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که بعد عوامل آسیب‌زای شبکه‌های اجتماعی و افزایش انزوای اجتماعی با تأکید بر نقش تلگرام در تعامل اجتماعی یا انزوای اجتماعی در میان دانش‌آموزان دبیرستان شهر تهران تأثیرگذار است. هم‌چنین بعد عوامل آسیب‌زای شبکه‌های اجتماعی و اختلال در تعامل اجتماعی با تأکید بر نقش تلگرام در تعامل اجتماعی یا انزوای اجتماعی در میان دانش‌آموزان دبیرستان شهر تهران تأثیرگذار است؛ و درنهایت نتایج نشان داد که بین انزوا و اختلال دانش‌آموزان و استفاده از شبکه اجتماعی تلگرام رابطه معناداری وجود دارد. استفاده از شبکه اجتماعی تلگرام بر شکل‌گیری انزوای اجتماعی دانش‌آموزان شهر تهران اثرگذار است و به دلایلی ازجمله عدم مدیریت صحیح و فرهنگ ضعیف استفاده از تلگرام باعث بروز برخی انحرافات اجتماعی و انزوا در دانش‌آموزان شهر تهران شده است.

تبیین عوامل موثر بر خودابرازی کاربران شبکه های اجتماعی مجازی (مورد مطالعه اینستاگرام)

فاطمه راه پیمافرد؛ افسانه مظفری؛ داوود نعمتی انارکی

دوره 9، شماره 36 ، دی 1402، ، صفحه 285-245

https://doi.org/10.22054/nms.2022.57482.1102

چکیده

هدف این پژوهش شناسایی عوامل مؤثر بر خودابرازی[1] کاربران اینستاگرام و بررسی چگونگی روابط این عوامل با خودابرازی است. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و ازنظر طرح، آمیخته از نوع متوالی- اکتشافی است. رویکرد ... بیشتر هدف این پژوهش شناسایی عوامل مؤثر بر خودابرازی[1] کاربران اینستاگرام و بررسی چگونگی روابط این عوامل با خودابرازی است. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و ازنظر طرح، آمیخته از نوع متوالی- اکتشافی است. رویکرد پژوهش در بخش کیفی، از نوع اکتشافی و در بخش کمی، توصیفی از نوع پیمایشی است. نمونه موردمطالعه بخش کیفی، از میان متخصصین علوم ارتباطات و جامعه‌شناسی که کاربر اینستاگرام بودند با روش غیراحتمالی هدفمند انتخاب شدهاند. جامعه آماری بخشکمی، کاربران اینستاگرام شهر کرج در سال 1399 هستند. آی پی[2] کاربرانی که کاربری آن‌ها با توجه به موقعیت مکانیشان[3]، در اینستاگرام مؤید سکونتشان در شهر کرج بود با کمک شرکت ارائه خدمات تبلیغاتی در اینستاگرام شناسایی و با روش احتمالی و نمونه‌گیری تصادفی ساده با توجه به فرمول کوکران، 384 نفر انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری و تکنیک تحلیل دادهها در مرحله کیفی مصاحبه نیمساختاریافته و تکنیک تحلیل مضمون و در بخش کمی، پرسشنامه محققساخته و مدلیابی معادلاتساختاری از طریق نرم‌افزار لیزرل[4] است. نتایج نشان داد که ویژگی‌های سیاسی، فردی، نظام رسانهای، ویژگی‌های فرهنگی و ویژگی‌های اینستاگرام تأثیر مثبت، مستقیم و معناداری بر خودابرازی داشته‌اند. ویژگیهای سیاسی بالاترین تأثیر، ویژگیهای اینستاگرام کمترین تأثیر و ویژگی‌های محتوا بر خودابرازی، تأثیر معناداری نداشته است.

واکاوی تأثیر اینستاگرام بر قصد کارآفرینی (موردمطالعه: دانشجویان دانشگاه سمنان)

میثم مدرسی؛ شقایق جلیلوند

دوره 9، شماره 34 ، شهریور 1402، ، صفحه 398-365

https://doi.org/10.22054/nms.2023.67023.1370

چکیده

اثر شبکه‌های اجتماعی بر رفتار کارآفرینان در فضای مجازی رو به فزونی است. در این میان شبکه اجتماعی اینستاگرام به عنوان یکی از شبکه‌های پرمخاطب در حال پررنگ کردن نقش خود در شکل-دهی قصد کارآفرینی کاربران ... بیشتر اثر شبکه‌های اجتماعی بر رفتار کارآفرینان در فضای مجازی رو به فزونی است. در این میان شبکه اجتماعی اینستاگرام به عنوان یکی از شبکه‌های پرمخاطب در حال پررنگ کردن نقش خود در شکل-دهی قصد کارآفرینی کاربران می‌باشد. در این راستا، هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر اینستاگرام بر قصد کارآفرینی در بین دانشجویان دانشگاه سمنان می‌باشد. پژوهش حاضر ازنظر هدف، از نوع کاربردی و برحسب نحوه گردآوری داده‌ها از نوع توصیفی- پیمایشی است. جامعۀ آماری مطالعۀ حاضر را دانشجویان مشغول به تحصیل در دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اداری و علوم و فناوری-های نوین دانشگاه سمنان به تعداد 2000 نفر تشکیل می‌دهند که بر اساس جدول مورگان 322 نفر به عنوان نمونه انتحاب شدند. همچنین، شـیوۀ نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای اسـت. مقیاس‌های تحقیق برای سنجش متغیرها پرسشنامۀ استاندارد می‌باشد. در این پژوهش 6 فرضیه شکل گرفته است که تمامی فرضیات تایید شده‌اند. نتایج حاکی از آن است که اینستاگرام بر نگرش کارآفرینانه، هنجارهای اجتماعی کارآفرینانه و درک امکان‌پذیری کارآفرینانه تاثیر مثبت و معناداری دارد. افزون بر این، نگرش کارآفرینانه، هنجارهای اجتماعی کارآفرینانه و درک امکان‌پذیری کارآفرینانه بر قصد کارآفرینانه تاثیر مثبت و معناداری دارد.

تحلیل ساختاری-تفسیری (ISM) شیوه‌های اقناعی متداولِ اشتراک‌گذاری پیام در شبکه‌های اجتماعی در دوران انتخابات شوراهای شهر مبتنی بر رویکرد باهم نگری(موردمطالعه: انتخابات شورای شهر اصفهان)

پروین جوانبخت؛ رضا اسماعیلی؛ فائزه تقی پور

دوره 9، شماره 33 ، خرداد 1402، ، صفحه 548-493

https://doi.org/10.22054/nms.2022.48194.868

چکیده

در طی دهه‌های اخیر رسانه‌های جمعی نقش انکارناپذیری در شکل‌دهی افکار عمومی در نوع و میزان مشارکت در انتخابات صنفی و سیاسی ایفا کرده‌اند و از طریق شیوه‌های اقناعی تأثیرگذاری زیادی را بر انتخاب کاندیداها ... بیشتر در طی دهه‌های اخیر رسانه‌های جمعی نقش انکارناپذیری در شکل‌دهی افکار عمومی در نوع و میزان مشارکت در انتخابات صنفی و سیاسی ایفا کرده‌اند و از طریق شیوه‌های اقناعی تأثیرگذاری زیادی را بر انتخاب کاندیداها داشته‌اند. درواقع احزاب و گروه‌ها بر اساس شیوه‌های اقناعی تلاش می‌کنند اهداف و برنامه‌ها و محتوای عملکردی آینده را به‌واسطه شبکه‌های اجتماعی در اختیار مردم قرار دهند و بر این اساس آرا بیشتری را به خود اختصاص بدهند. هدف این پژوهش تحلیل ساختاری-تفسیری ¹( ) شیوه‌های اقناعی متداولِ اشتراک‌گذاری پیام در شبکه‌های اجتماعی در دوران انتخابات شورای شهر مبتنی بر رویکرد باهم نگری می‌باشد. در این پژوهش ۱۵ نفر از متخصصان رشته‌های رسانه، ارتباطات و علوم اجتماعی از طریق نمونه‌گیری همگن انتخاب شدند و در دو بخش باهم نگری و تحلیل ساختاری-تفسیری مشارکت نمودند. در این پژوهش به‌منظور شناسایی شیوه‌های اقناعی متداول در اشتراک‌گذاری محتوا در شبکه‌های اجتماعی در دوران انتخابات از طریق هفت گام باهم نگری ابعاد اصلی و فرعی شناسایی شدند و بر این اساس چهار بعد اصلی اقناع به‌عنوان کارکرد اطلاع‌رسانی، اقناع به‌عنوان کارکرد ابزار‌گرایی، اقناع به‌عنوان کارکرد اشتراکی و اقناع به‌عنوان کارکرد تبلیغاتی در قالب بیست‌ویک شاخص وارد تحلیل دلفی شدند. در تحلیل دلفی هفت شاخص حذف شدند و بیست‌ویک شاخص پس از تأیید در دو راند دلفی وارد تحلیل ساختاری-تفسیری شدند و بر اساس این تحلیل هفت سطح ازنظر تأثیرگذاری شیوه‌های اقناعی در تولید محتوا در شبکه‌های اجتماعی مشخص شدند که در پایین‌ترین و اثرگذارترین سطح دو شاخص ایجاد شور و هیجان و تحریک احساس جمعی و در بالاترین و کم اثرترین سطح نیز حجیم نشان دادن نقاط ضعف رقبا در تبلیغات قرار گرفت.

..بررسی عوامل تسهیل‌کننده و بازدارنده بر اشتراک گذاری تجارب سفر در شبکه‌های اجتماعی

مصطفی محمدی؛ شکوفه اسدی

دوره 8، شماره 32 ، دی 1401، ، صفحه 324-301

https://doi.org/10.22054/nms.2021.57563.1107

چکیده

شبکه‌های اجتماعی به دلیل سهولت استفاده بستری مناسب برای برقراری ارتباط بین کاربران فراهم نموده‌اند و با سرعت ریادی در زندگی اجتماعی مردم نفوذ کرده‌اند. هدف پژوهش حاضر بررسی عوامل تاثیرگذار در ‌اشتراک‌گذاری ... بیشتر شبکه‌های اجتماعی به دلیل سهولت استفاده بستری مناسب برای برقراری ارتباط بین کاربران فراهم نموده‌اند و با سرعت ریادی در زندگی اجتماعی مردم نفوذ کرده‌اند. هدف پژوهش حاضر بررسی عوامل تاثیرگذار در ‌اشتراک‌گذاری تجربه سفر در شبکه‌های اجتماعی می‌باشد که به دو دسته عوامل تسهیل کننده و بازدارنده دسته‌بندی شده‌اند. متغیرهای لذت درک شده، نوع دوستی و خودشکوفایی تحت عنوان عوامل تسهیل کننده و متغیرهای شخصی، رابطه‌ای، دلایل امنیتی و حریم شخصی تحت عنوان عوامل بازدارنده مورد بررسی قرار گرفتند. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظری نحوه گردآوری اطلاعات، توصیفی و از نوع همبستگی می‌باشد. جامعه‌ی آماری پژوهش شامل گردشگران و بازدیدکننده از مقصد گردشگری شهرستان بابلسر بودند. نمونه آماری بر اساس فرمول کوکران 384 نفر محاسبه شد. برای انتخاب افراد نمونه از روش نمونه-گیری تصادفی ساده استفاده شد. جمع‌آوری داده‌ها از طریق توزیع پرسشنامه صورت پذیرفت. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از بسته‌ نرم‌افزارهای SPSS24 و SmartPLS3 انجام شد. یافته‌ها حاکی از اهمیت تاثیر عوامل بازدارنده بر عدم اشتراک گذاری و عوامل تسهیل‌کننده بر اشتراک‌گذاری تجارب سفر در شبکه‌های اجتماعی است و نتایج بدست‌آمده، فعالین حوزه گردشگری و بازاریابی را به آگاهی از قدرت محتوای تولید شده توسط کاربر از طریق شبکه‌های اجتماعی تشویق می‌کند.

بازاریابی سیاسی در انتخابات: عزیمت از برجسته‌سازی رسانه‌ای سنتی به مدرن مطالعه موردی: انتخابات عمومی 2015 و 2017 بریتانیا

سام محمدپور؛ یونس شکرخواه

دوره 8، شماره 31 ، مهر 1401، ، صفحه 76-47

https://doi.org/10.22054/nms.2022.58419.1133

چکیده

کاربرد نظریه برجسته‌سازی در پنجاه‌سالگی خود بسیار فراگیرتر از گذشته شده است و امروزه می‌توان آن را به دو شاخه اصلی برجسته‌سازی سنتی و مدرن تقسیم کرد. بر اساس نظریه برجسته‌سازی، احزاب سیاسی با بهره‌گیری ... بیشتر کاربرد نظریه برجسته‌سازی در پنجاه‌سالگی خود بسیار فراگیرتر از گذشته شده است و امروزه می‌توان آن را به دو شاخه اصلی برجسته‌سازی سنتی و مدرن تقسیم کرد. بر اساس نظریه برجسته‌سازی، احزاب سیاسی با بهره‌گیری از ابزار رسانه‌ای و بازاریابی سیاسی قادرند توجهات را به موضوعات مورد نظر خود معطوف سازند. برای مدت‌های طولانی، مفروضات اصلی نظریه برجسته‌سازی حول محور روزنامه‌ها و شبکه‌های رادیویی و تلویزیونی -به عنوان رسانه‌های جمعی فراگیر- تنظیم شده بود. با گسترش فناوری‌های ارتباطی و ظهور شبکه‌های اجتماعی، نقش تعیین‌کننده رسانه‌های سنتی در انتخابات به چالش کشیده شده است و امروزه احزاب سیاسی به منظور برجسته‌سازی مواضع و برنامه‌های خود به دنبال استفاده و حضور هرچه بیشتر در شبکه‌های اجتماعی هستند. در این راستا، پژوهش حاضر با بهره‌مندی از مباحث نظریه برجسته‌سازی و بررسی رفتار رسانه‌ای احزاب بریتانیایی در دو انتخابات عمومی 2015 و 2017، در صدد پاسخ به این پرسش بود که گرایش احزاب بریتانیا به استفاده از رسانه‌های مختلف در دو انتخابات مذکور چگونه بوده است. یافته‌های پژوهش، با تکیه بر یافته‌ها و نتایج مهمترین سازمان‌های آماری بریتانیا و جهان نشان داد که انتخابات عمومی 2015 و 2017 بریتانیا، به ترتیب نقطه عطف و نقطه اوجی در گرایش احزاب بریتانیایی به شبکه‌های اجتماعی به عنوان ابزار برجسته‌سازی در دوران مدرن بوده است. بر این اساس، به نظر می‌رسد شبکه‌های اجتماعی‌ با پایان دادن به دهه‌ها سلطه روزنامه‌ها و شبکه‌های تلویزیونی، در حال مطرح شدن به عنوان رسانه‌های تعیین‌کننده در کارزارهای انتخاباتی هستند.

ارتباط بین استفاده از شبکه‌های اجتماعی و سبک‌های تدریس مرجح دانشجو معلمان با نقش میانجی سبک‌های یادگیری آن‌ها

صادق حامدی نسب؛ حمیده پاکمهر؛ علی عسگری

دوره 8، شماره 30 ، مرداد 1401، ، صفحه 126-107

https://doi.org/10.22054/nms.2022.65775.1344

چکیده

هدف از انجام این پژوهش، بررسی ارتباط بین استفاده از شبکه‌های اجتماعی و سبک‌های تدریس مرجح دانشجو معلمان با نقش میانجی سبک‌های یادگیری آن‌ها بود. پژوهش حاضر توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه آماری ... بیشتر هدف از انجام این پژوهش، بررسی ارتباط بین استفاده از شبکه‌های اجتماعی و سبک‌های تدریس مرجح دانشجو معلمان با نقش میانجی سبک‌های یادگیری آن‌ها بود. پژوهش حاضر توصیفی و از نوع همبستگی است. جامعه آماری کلیه دانشجویان دانشگاه فرهنگیان، پردیس شهید باهنر بیرجند بودند که در سال تحصیلی 1400- 1399 مشغول به تحصیل بودند. تعداد 156 دانشجو معلم با روش نمونه‌گیری در دسترس به‌عنوان اندازه نمونه انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل، پرسشنامه سبک‌های یادگیری، پرسشنامه سبک تدریس ترجیحی و پرسشنامه استفاده از شبکه های اجتماعی بود. پایایی ابزارها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ و روایی آن‌ها با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی و همبستگی بین مؤلفه ها تأیید شد. یافته‌ها نشان داد که اثر مستقیم استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر سبک‌های تدریس و همچنین اثر مستقیم سبک‌های یادگیری بر سبک‌های تدریس معنی دار بود؛ اما اثر مستقیم استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر سبک‌های یادگیری معنی دار نبود. علاوه بر این اثر غیرمستقیم استفاده از شبکه‌های اجتماعی بر سبک‌های تدریس به‌واسطه‌ی سبک‌های یادگیری معنی‌دار نبود. بنابراین نمی‌توان به‌واسطه سبک‌های یادگیری دانشجو معلمان، سبک‌های تدریس مرجح آن‌ها را از طریق استفاده از شبکه‌های اجتماعی پیش‌بینی کرد.

تاثیر اعتبار شبکه‌های اجتماعی بر باورپذیری اطلاعات آنها از طریق متغیر میانجی تخصص فردی در میان دانشجویان دانشگاه تبریز

هاشم عطاپور؛ افشین حمدی پور؛ سمیرا بی پروای سراب

دوره 8، شماره 30 ، مرداد 1401، ، صفحه 256-235

https://doi.org/10.22054/nms.2022.66726.1362

چکیده

امروزه ارزیابی باورپذیری اطلاعات در بستر شبکه‌های اجتماعی به یک موضوع مهم برای کاربران اطلاعات تبدیل شده است. هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی تأثیر اعتبار شبکه‌های اجتماعی بر باورپذیری اطلاعات آنها ... بیشتر امروزه ارزیابی باورپذیری اطلاعات در بستر شبکه‌های اجتماعی به یک موضوع مهم برای کاربران اطلاعات تبدیل شده است. هدف از انجام پژوهش حاضر بررسی تأثیر اعتبار شبکه‌های اجتماعی بر باورپذیری اطلاعات آنها از طریق متغیر میانجی تخصص فردی در میان دانشجویان دانشگاه تبریز است. این پژوهش از نوع مطالعات همبستگی است که با استفاده از مدل‌یابی معادلات ساختاری و روش پیمایشی به انجام رسیده است. جامعه آماری پژوهش مشتمل بر کلیه دانشجویان دانشگاه تبریز در سالتحصیلی 1400-1399 به تعداد 15732 بود که از میان آنها 375 نفر به عنوان نمونه و به روش نمونه-گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب گردید. برای گردآوری داده‌ها از پرسشنامه لی و سوه، استفاده شد. داده‌ها با استفاده از مدل یابی معادلات ساختاری به روش حداقل مربعات جزئی تحلیل شد. نتایج پژوهش نشان داد اعتبار رسانه و اعتبار پیام تأثیر مثبت و مستقیمی بر باورپذیری اطلاعات شبکه‌های اجتماعی در میان دانشجویان دانشگاه تبریز دارند. همچنین تخصص فردی در رابطه بین اعتبار رسانه و اعتبار پیام با باورپذیری اطلاعات شبکه‌های اجتماعی نقش میانجی دارد. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که اگر درک دانشجویان نسبت به اعتبار رسانه (وابستگی، تعامل و شفافیت) و اعتبار پیام (قدرت استدلال و کیفیت اطلاعات) بیشتر باشد، می‌توان پیش‌بینی کرد که باورپذیری اطلاعات در نزد آنان افزایش یابد. همچنین، افرادی که از تخصص فردی، به معنای توانایی ارزیابی دقیق اطلاعات برخوردارند، نقش عامل‌های اصلی مرتبط با محتوای پیام و اعتبار منبع را در باورپذیری اطلاعات بیشتر ارزیابی می‌کنند.

شبکه‌های اجتماعی و خشونت خانگی علیه زنان؛ تحلیل هشتگ و واکنش کاربران اینستاگرام به قتل رومینا اشرفی

امیرحسین عالمی؛ سید نورالدین رضوی زاده

دوره 7، شماره 28 ، دی 1400، ، صفحه 78-43

https://doi.org/10.22054/nms.2022.62839.1261

چکیده

شبکه‌های اجتماعی امروز یکی از اصلی‌ترین محیط‌ها برای بروز احساسات و همین‌طور تأثیرپذیری در مواجه با اخبار و معضلات اجتماعی هستند. ازاین‌رو شناخت این محیط برای فهم رفتار کاربران و شناخت نقش فضای مجازی ... بیشتر شبکه‌های اجتماعی امروز یکی از اصلی‌ترین محیط‌ها برای بروز احساسات و همین‌طور تأثیرپذیری در مواجه با اخبار و معضلات اجتماعی هستند. ازاین‌رو شناخت این محیط برای فهم رفتار کاربران و شناخت نقش فضای مجازی بسیار پراهمیت است. در تحقیق پیش‌رو، اینستاگرام به‌عنوان یکی از شبکه‌های اجتماعی مهم در بین کاربران فارسی‌زبان (ازلحاظ تعداد کاربران) برای تحقیق انتخاب شد تا معضل اجتماعی خشونت خانگی علیه زنان به‌عنوان یکی از سوژه‌های مهمی که افکار عمومی را در سال‌های اخیر تحت تأثیر قرار داده است موردبررسی قرار گیرد. در این تحقیق موضوع قتل شرافتی (قتل رومینا اشرفی) به‌عنوان یکی از حادترین اشکال خشونت خانگی به‌طور هدفمند برای مطالعه انتخاب شد و با تحلیل هشتگ #رومینا_اشرفی در اینستاگرام بخش عمده‌ای از محتوای به‌کاررفته در این شبکه اجتماعی که مرتبط با حادثه بودند استخراج شد. از میان ۴۵.۸ هزار پست 33 هزار و 740 پست بر اساس بیشترین بازدید و بیشترین مشارکت نمونه‌گیری شد. سپس خط زمانی تولید محتوا در اینستاگرام استخراج گردید و با استفاده از هشتگ‌های مشابه، محتوای منتشرشده نیز محوربندی گردید. در ادامه پست‌های برتر و پربازدیدترین و پر مشارکت‌ترین محتوا و کاربران شناسایی شدند. درنهایت با رویکرد نتنوگرافی کامنت‌های پر بازدیدترین پست منتشرشده با هشتک مذکور تحلیل و دسته‌بندی گردید. این مطالعه نشان داد که کاربران در مواجه با حوادث این‌چنینی چه رویکرد و چه رفتاری را بیشتر بروز می‌دهند.

عوامل تاثیرگذار بر هویت فرهنگی دانشجویان ایرانی عضو شبکه‌های اجتماعی (مطالعه موردی: فیس بوک، تلگرام و اینستاگرام)

معصومه لطیفی؛ نصرت ریاحی نیا؛ یحیی قائدی؛ محمود بابائی

دوره 7، شماره 26 ، مرداد 1400، ، صفحه 394-359

https://doi.org/10.22054/nms.2021.33934.535

چکیده

امروزه شبکه‌های اجتماعی مجازی به مثابه بستری برای انتقال پیام‌های فرهنگی نقش مهمی در شکل‌دهی به فرهنگ دارند. پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر هویت فرهنگی دانشجویان ایرانی عضو شبکه‌های اجتماعی ... بیشتر امروزه شبکه‌های اجتماعی مجازی به مثابه بستری برای انتقال پیام‌های فرهنگی نقش مهمی در شکل‌دهی به فرهنگ دارند. پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر هویت فرهنگی دانشجویان ایرانی عضو شبکه‌های اجتماعی مجازی انجام شد. نمونه پژوهش385 نفر از دانشجویان پر مصرف شبکه‌های اجتماعی (فیس‌بوک، اینستاگرام و تلگرام) می‌باشند که به شیوه نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای انتخاب شده‌اند. ابزار گرداوری اطلاعات پرسشنامه محقق ساخته است. بر‌اساس یافته‌ها بین متغیرهای مستقل حضور و تعامل‌، نوع شبکه، انگیزه-های استفاده از شبکه و انگیزه‌های انطباق بین فرهنگی دانشجویان با متغیر وابسته هویت فرهنگی رابطه معنی‌داری وجود دارد. نتایج تحلیل مسیر نشان می‌دهد انگیزه استفاده از شبکه با 71/0 درصد ضریب مسیر بیشترین و نوع شبکه اجتماعی با ضریب مسیر 14/0 کمترین تاثیر را بر هویت فرهنگی دارد؛ بر طبق مدل نهائی برازش شده در مولفه‌های هویت فرهنگی، نظام اجتماعی با 74/0درصد ضریب مسیر نسبت به زبان با 64/0درصد ضریب مسیر بیشترین تاثیر را از متغیرهای مستقل می‌پذیرد. براساس نتایج لازم است پیش از هر گونه اقدام سیاستگذارانه، تصمیم‌سازی و جهت‌گیری‌های آتی در حوزه شبکه‌های اجتماعی از سوی سیاستگذاران و متولیان امر نیازها و انگیزه‌های دانشجویان چه در حوزه استفاده هدفمند از شبکه‌ها و چه در حوزه انطباق بین فرهنگی به رسمیت شناخته شوند.

ارائه مدلی برای تأثیر شبکه‌های اجتماعی بر توسعه دموکراسی در ایران: یک مطالعه داده‌بنیاد

یونس شکرخواه؛ محمد رضا سعیدآبادی؛ عبدالرضا نام آور

دوره 6، شماره 24 ، دی 1399، ، صفحه 36-1

https://doi.org/10.22054/nms.2021.47781.856

چکیده

شبکه‌های اجتماعی توانسته‌اند بر ابعاد مختلف زندگی اجتماعی تأثیرگذار باشند. هدف از این پژوهش، طراحی مدلی برای تأثیرگذاری شبکه‌های اجتماعی بر توسعه دموکراسی است. برای طراحی این مدل، با استفاده از استراتژی ... بیشتر

جهت‌گیری‌های فرهنگی در فضای مجازی؛ پیمایش میزان و نحوه استفاده دانشجویان از فضای مجازی

علی محبی؛ علی اصغر کیاء

دوره 6، شماره 24 ، دی 1399، ، صفحه 164-135

https://doi.org/10.22054/nms.2021.54235.1020

چکیده

هدف اصلی پژوهش این است تا همبستگی بین میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی و تغییرات فرهنگی را در چهار حوزه «سرمایه اجتماعی» ، «اعتقادات مذهبی» ، «فرد شدگی» و «هویت» مشخص کرده ... بیشتر هدف اصلی پژوهش این است تا همبستگی بین میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی و تغییرات فرهنگی را در چهار حوزه «سرمایه اجتماعی» ، «اعتقادات مذهبی» ، «فرد شدگی» و «هویت» مشخص کرده و جهت تغییرات فرهنگی را با توجه به مدل ارزش‌های مادی و فرامادی اینگلهارت مشخص نماید. در این پژوهش علاوه بر مطالعه کتابخانه‌ای، از روش پیمایش نیز استفاده شد. یافته‌های حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد میزان سرمایه اجتماعی پاسخگویان در حد متوسط است و افرادی که از شبکه‌های اجتماعی استفاده بیشتری داشتند، سرمایه اجتماعی آن‌ها در حال کم شدن است. در مورد «فرد شدگی» که فرد را به‌سوی کنش جمعی و آرمان‌های مشترکی چون حفظ محیط‌زیست یا ایجاد اجتماع‌های بشردوستانه جهت می‌دهد، مشخص شد با افزایش استفاده از شبکه‌های اجتماعی میزان فرد شدگی نیز افزایش می‌یابد. در مورد «هویت» نیز یافته‌ها نشان می‌دهد با افزایش استفاده از شبکه‌های اجتماعی، میل به شفافیت هویت در کاربران در حال افزایش است. بر اساس نتایج تحقیق همچنین مشخص شد بین دو متغیر «اعتقادات مذهبی در شبکه‌های اجتماعی» و «میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی» رابطه معناداری وجود ندارد. یافته‌های پژوهش در مورد «ارزش‌های موردتوجه در شبکه‌های اجتماعی» نیز نشان می‌دهد که کاربران به ارزش‌های فرامادی تصریح‌شده در مدل اینگلهارت تمایل بیشتری دارند. این یافته همسو با نتایج پژوهش‌های انجام‌شده در دیگر کشورها است و تمایزی بین کاربران ایرانی و دیگر کشورها در توجه به ارزش‌ها در فضای مجازی دیده نمی‌شود.

بررسی سلامت روان در نوع ارتباطات مجازی و ارائه مدل ارتباطی کاربران شبکه‌های اجتماعی

فرزاد سهیلی؛ نازنین ملکیان

دوره 6، شماره 23 ، مهر 1399، ، صفحه 169-203

https://doi.org/10.22054/nms.2021.30686.441

چکیده

پیدایش فناوری‌های جدید‌ ارتباطی از جمله؛ شبکه‌های اجتماعی مجازی، ساختار تعاملات و ارتباطات را دچار تغییرات بنیادین کرده و ارتباطات انسانی را به فراتر از زمان و مکان گسترش داده است. امروزه حضور در این‌ ... بیشتر پیدایش فناوری‌های جدید‌ ارتباطی از جمله؛ شبکه‌های اجتماعی مجازی، ساختار تعاملات و ارتباطات را دچار تغییرات بنیادین کرده و ارتباطات انسانی را به فراتر از زمان و مکان گسترش داده است. امروزه حضور در این‌ فضا و برقراری ارتباطات میان‌فردی از نوع مجازی، به جزیی جدایی‌ناپذیر از زندگی بیشتر انسان‌ها به ویژه جوانان بدل شده است. مطالعه حاضر قصد دارد رابطه بین سلامت‌روان و نوع ارتباطات مجازی کاربران شبکه‌های اجتماعی را بررسی‌کند. جامعه آماری تحقیق، 13442 دانشجوی در حال تحصیل دانشگاه رازی کرمانشاه در سال تحصیلی 96-95 می باشد که تعداد 375 نفر حجم نمونه بر‌اساس فرمول کوکران و بر‌اساس نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب شدند. داده‌های سلامت‌روان با استفاده از پرسشنامه استاندارد گلدبرگ (1972) و داده‌های نوع ارتباطات مجازی به وسیله پرسشنامه محقق ساخته با احتساب روایی و پایایی جمع‌آوری گردید. براساس نتایج آزمون ضریب همبستگی پیرسون، با اطمینان 95 درصد بین سلامت‌روان و نوع ارتباطات مجازی رابطه معنی‌دار معکوس و منفی وجود دارد. براساس مدل معادلات ساختاری متغیر سلامت-روان با ضریب تاثیر 67/0- با متغیر نوع ارتباطات مجازی رابطه یک سویه داشت. متغیر سلامت‌روان با چهار مولفه خود شامل؛ علائم جسمانی، علائم اضطرابی و اختلال خواب، مقیاس کارکرد اجتماعی، و علائم افسردگی به ترتیب با ضرایب تاثیر 68/0، 46/0، 44/0 و 46/0 رابطه داشت.

یادبود پس از مرگ کاربران در شبکه‌های‌اجتماعی (تحلیل نظرات کاربران در صفحات اینستاگرامی جان‌باختگان ویروس کرونا)

علی احمدی؛ سید محسن عسگرزاده؛ سمیه شیر محمدی

دوره 6، شماره 23 ، مهر 1399، ، صفحه 315-338

https://doi.org/10.22054/nms.2021.56236.1067

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی شیوه‌های یادبود فوت‌شدگان در شبکه‌های اجتماعی و نحوه ابراز احساسات کاربران درباره فرد متوفی انجام شده است. به این منظور کامنت‌‌های کاربران در صفحات اینستاگرامی متوفیان بیماری ... بیشتر پژوهش حاضر با هدف بررسی شیوه‌های یادبود فوت‌شدگان در شبکه‌های اجتماعی و نحوه ابراز احساسات کاربران درباره فرد متوفی انجام شده است. به این منظور کامنت‌‌های کاربران در صفحات اینستاگرامی متوفیان بیماری همه‌گیر کووید 19 به روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفت. تحلیل مضمون کامنت‌های کاربران در صفحات اینستاگرامی به استخراج شش مضمون فراگیر «ابراز ناباوری و انکار»، «ابراز غم و اندوه به علت مهیا نبودن شرایط برای آخرین وداع»، «ابراز همدلی»، «اسطوره‌‌سازی از متوفی»، «احساس ناراحتی از حاضر نبودن کنار خانواده متوفی به علت ترس از ابتلا به بیماری» و «نقش فضای مجازی برای دیرفراموشی مرگ» منجر شد. بر اساس یافته‌های پژوهش، کاربران اینستاگرام در برگزاری یادبود آنلاین غالباً به ابراز غم ‌و‌ اندوه و عرض تسلیت به بازماندگان فرد متوفی و بیان احساسات درباره فرد متوفی می‌پردازند که گریه و اشک و آه آن‌ها با استفاده از ایموجی‌‌های مرتبط بروز داده می‌شود. این پژوهش نشان می‌دهد در شبکه‌های اجتماعی، کاربران علاوه بر ابراز همدردی با بازماندگان متوفی این امکان را در صفحات اجتماعی فرد از دست رفته دارند که احساسات خود را به صورت یک طرفه با او نیز بیان کنند و به نوعی ارتباط کاربران با متوفیان یک سویه ادامه خواهد داشت که البته این موضوع به دیرفراموشی مرگ افراد و کامل نشدن تکالیف سوگواری منجر خواهد شد.

اخبار جعلی و بحران کرونا دیدگاه صاحب‌نظران حوزه ارتباطات بحران

حامد سیف؛ آرامیس سیف؛ مهدخت بروجردی

دوره 6، شماره 22 ، تیر 1399، ، صفحه 361-384

https://doi.org/10.22054/nms.2021.55153.1039

چکیده

پژوهش حاضر با هدف ارائه راهکارهایی برای مواجهه و مقابله با اخبار جعلی در دوران کرونا در ایران، به شناخت نقاط قوت و ضعف رسانههای رسمی و شبکه های اجتماعی غیررسمی در این راستا پرداخته است. روش بررسی ... بیشتر

تحولات مفهومی در حوزه "شبکه های اجتماعی": یک فراتحلیل از نوع علم سنجی

عبدالحسین کلانتری؛ عباس قنبری باغستان

دوره 6، شماره 21 ، فروردین 1399، ، صفحه 85-112

https://doi.org/10.22054/nms.2020.43619.777

چکیده

هدف این مقاله مطالعه سیر تحولات مفهومی در حوزه «شبکه‌های اجتماعی» در دو دهه اخیر با هدف ترسیم یک نمای کلی از وضعیت «شبکه‌های اجتماعی» در جهان است تا بتوان از نتایج آن برای توسعه و تحقیق در ... بیشتر هدف این مقاله مطالعه سیر تحولات مفهومی در حوزه «شبکه‌های اجتماعی» در دو دهه اخیر با هدف ترسیم یک نمای کلی از وضعیت «شبکه‌های اجتماعی» در جهان است تا بتوان از نتایج آن برای توسعه و تحقیق در این زمینه در داخل کشور بهره برد. روش تحقیق مورد استفاده فرا تحلیل از نوع «علم‌سنجی» می‌باشد. جامعه آماری، کلیه اسناد علمی نمایه‌سازی شده در پایگاه استنادی «وب. آو. ساینس» بوده که طی بازه زمانی 1970 تا 2019 و با کلیدواژه «شبکه‌های اجتماعی» منتشر شده‌اند. برای نمایش تحول مفهومی، ابتدا کلیه تولیدات علمی بر اساس فراوانی آنها به سه بازه: 1- 2005 تا 2011، 2- 2012 تا 2015 و 3- 2016 تا 2019 طبقه‌بندی و برای نمایش آنها از نرم‌افزار «وس ویوور» استفاده شد. تحلیل مضمون دوره‌های مختلف نشان می‌دهد که تحقیقات در موضوع شبکه‌های اجتماعی از تمرکز بر ابعاد فنی و تکنولوژیکی (2005 تا 2011)، به سمت بررسی تأثیرات جانبی آن نظیر حوزه‌های آموزش، سلامت و حکمرانی (2011 تا 2015) و از آنجا به موضوعات مدیریت اطلاعات و اخبار جعلی (2016 تا 2019) حرکت کرده است. به علاوه، نتایج نشان می‌دهند که کشورهای آمریکا، انگلستان، چین و استرالیا بالاترین تولیدات را در این زمینه داشته و ایران در رده 45 جهان قرار دارد. نتایج این تحقیق همچنین ورود معنادار (به‌خصوص بعد از 2015) کشورهایی نظیر: قطر، بحرین، اردن، امارات، مراکش، پاکستان، قزاقستان، تایلند، مالزی و اندونزی به شبکه‌های منطقه‌ای و بین‌المللی تولید علم در این موضوع را نشان می‌دهند.

دوره 11 (1404)

دوره 10 (1403)

دوره 9 (1402)

دوره 8 (1401)

دوره 7 (1400)

دوره 6 (1399)

دوره 5 (1398)

دوره 4 (1397)

دوره 3 (1396)

دوره 2 (1395)

دوره 1 (1394)

کلیدواژه‌ها = شبکه‌های اجتماعی

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده

چکیده